Rozmowa z prof. nadzw., dr hab. inż. Błażejem Bałaszem
 Dziekanem Wydziału Mechanicznego Politechniki Koszalińskiej

 

Panie Profesorze, obejmując stanowisko Dziekana wydziału Mechanicznego na kadencję 2016 – 2020 zdawał Pan sobie sprawę, że rok akademicki 2017 – 2018 będzie Jubileuszowym 50- tym w historii Uczelni i Wydziału. Jak ocenia Pan rolę Wydziału w perspektywie minionych lat ?

 Wydział Mechaniczny funkcjonuje pod tą samą, nie zmienioną nazwą od 1968 roku, czyli od momentu powołania do życia Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Koszalinie. Był on, obok ówczesnego Wydziału Budownictwa Lądowego, podstawową jednostką organizacyjną Uczelni. Wtedy to pierwsza grupa 7 nauczycieli akademickich i 2 pracowników administracyjno – technicznych pod kierunkiem Dziekana Sp. doc. dr inż. Jerzego Białkowskiego rozpoczęła od poziomu zerowego budowę zrębów tej jednostki. Na pierwszy rok studiów przyjęto na Wydział Mechaniczny 109 studentów, z tym na studia dzienne 68 i na wieczorowe 41 osób. Ogromny wysiłek pionierów i kontynuatorów tradycji i rozwoju Wydziału powodował, że na każdym etapie następował dynamiczny wzrost ilościowy oraz jakościowy wartości intelektualnych i materialnych. Każdy z kolejnych Dziekanów, razem z kadrą z nim współpracującą  wnosił kolejne wartości. W historii 50–lecia Wydziału Mechanicznego funkcję Dziekana sprawowali, obok wymienionego już doc. J. Białkowskiego: prof. dr hab. inż. Wojciech Kacalak, Śp. prof. nzw. dr hab. Wiesław Skubała, prof. nzw. dr hab. inż. Marian Czapp, prof. dr ha. inż. Leon Kukiełka, prof. nzw. dr  hab. inż. Czesław Łukianowicz. Wyrażam podziękowanie wszystkim, którzy w jakikolwiek sposób przyczynili się do wspaniałego rozwoju Wydziału. Obejmując stanowisko Dziekana czułem ogromne brzemię odpowiedzialności historycznej, będąc jej  kolejnym kontynuatorem w tak dużej jednostce organizacyjnej Uczelni.  

 

Historycznie uzasadnioną rolą Wydziału Mechanicznego jest przede wszystkim kształcenie studentów, rozwój badań naukowych i ogólnie rozumianego potencjału intelektualnego. Warunkiem osiągania sukcesu jest niewątpliwie odpowiedni, skumulowany kapitał ludzki. Jakie są podejmowane działania w zakresie kształcenia i rozwoju kadry Wydziału ?

Zachowanie odpowiednio wysokiego poziomu kształcenia studentów wymaga, aby uzyskać wysoki poziom wykształcenia kadry nauczającej oraz pracowników pomocniczych Wydziału. Od 1993 roku Wydział Mechaniczny posiada uprawnienia do nadawania stopnia naukowego doktora w dyscyplinie Budowa i eksploatacja Maszyn, od 2009 roku - w zakresie nauk rolniczych, leśnych i weterynaryjnych w dyscyplinie Inżynieria Rolnicze. W roku 2000 Rada Wydziału Mechanicznego uzyskała uprawnienia do nadawania stopnia doktora habilitowanego. Pracownicy naszego Wydziału mogą zdobywać kolejne stopnie naukowe na naszym Wydziale oraz w innych ośrodkach akademickich. Rada Wydziału Mechanicznego wystąpiła ze skutecznymi wnioskami do Senatu Uczelni w sprawie nadania 8 profesorom tytułu Doktora Honoris Causa Politechniki Koszalińskiej.

Aktualnie kadra Wydziału liczy łącznie 71 nauczycieli akademickich, w tym  profesorów tytularnych 12 osób oraz dr habilitowanych (na stanowisku prof. nadzwyczajnego): 21. Łącznie liczba zatrudnionych pracowników na Wydziale Mechanicznym  wynosi  102 osoby. Rozwój Wydziału Mechanicznego jest w dalszym ciągu nakierowany na wzmacnianie potencjału naukowego, nie tylko dla wymienionych dyscyplin, ale i dla tych, które będą wynikały z potrzeb gospodarki Regionu  i kraju. Rozwój kadry naukowo – badawczej, infrastruktury dla potrzeb prowadzonych badań oraz rozwijanie szerokiej współpracy z krajowymi i zagranicznymi ośrodkami stanowią wyzwania na kolejne lata działalności Wydziału.

 

W skali wszystkich uczelni krajowych odczuwa się negatywne oddziaływanie niżu demograficznego, skutkujące zmniejszaniem się liczby kandydatów na pierwszy rok studiów. Jak  wygląda ten problem na Wydziale Mechanicznym, w aspekcie całokształtu działalności dydaktycznej ?

Z małego punktu na mapie polskiego szkolnictwa wyższego w 1968 roku, Wydział Mechaniczny jest już liczącą się jednostką dydaktyczną w skali kraju, przy czym wzrasta też liczba studentów studiujących na Wydziale pochodzących z innych krajów. Łącznie na Wydziale Mechanicznym studiuje aktualnie 926 studentów (w tym: na studiach stacjonarnych: 521, niestacjonarnych: 344 i doktoranckich: 61), przy czym na pierwszy rok studiów  przyjęto na Wydział Mechaniczny w roku akademickim 2017÷2018 łącznie 306 studentów (studia stacjonarne – 160 osób, niestacjonarne – 146 osób na I i II stopień studiów). Oczywiście bezpośrednim zamierzeniem dydaktycznym Wydziału jest „produkcja absolwentów” dla potrzeb Regionu Środkowopomorskiego, chociaż w praktyce kształcimy absolwentów dla całej gospodarki narodowej. Aktualnie Wydział Mechaniczny kształci na 6 kierunkach inżynierskich, czterech magisterskich oraz 2 doktorskich. Zauważa się, zwłaszcza w ostatnich latach, że liczba składanych podań na pierwszy rok studiów zależy od przedstawionej oferty
w zakresie atrakcyjnych i jednocześnie potrzebnych kierunków studiów i specjalności.

 

Plany rozwoju Wydziału Mechanicznego powinny spełniać kryteria perspektywicznego rozwoju, zgodnego z Polską Mapą Drogową Infrastruktury Badawczej. Panie Profesorze, czy można to rozumieć, jako ukierunkowanie rozwoju Wydziału spełniające hasło: „Kształcimy kadry dla Przemysłu 4.0” ?

Powstanie Wydziału Mechanicznego Politechniki Koszalińskiej związane było z zapotrzebowaniem na wysokokwalifikowane kadry w zakresie przemysłu zlokalizowanego na Pomorzu Środkowym. Dynamiczny rozwój wielu gałęzi przemysłu determinował konieczność dostosowania wymogów kształcenia do zmieniających się warunków. Zmiany zachodzące w otoczeniu społeczno – gospodarczym, dynamiczny rozwój technologiczny oraz wszechobecna cyfryzacja wymusiły zmiany gospodarcze w skali krajów i regionów idące w kierunkach, które wcześniej mogły być traktowane jako futurologiczne (np. samo naprawialne maszyny, autonomiczne pojazdy drogowe, itp.). Wyzwania te powodują konieczność podjęcia starań w dostosowaniu poziomów i kierunków studiów na Wydziale Mechanicznym do tych nowych uwarunkowań, zwanych „Przemysłem 4.0”. Oznacza to w praktyce stworzenie podstaw budowy maszyn w integracji z automatyką, informatyką, inżynierią materiałową, technikami komputerowymi i najnowszymi technologiami. Hasło: „Kształcimy kadry dla Przemysłu 4.0” stanowi zespół konkretnych działań skierowanych na realizację konkretnych zadań w procesie rozwoju kadry i bazy naukowo-dydaktycznej. Na te wyzwania Wydział Mechaniczny jest przygotowany.

 

Panie Dziekanie, Wydział Mechaniczny jest organizatorem dwóch konferencji w branży technologicznej, tzn. XII Szkoły Obróbki Skrawaniem oraz XLI Naukowej Szkoły Obróbki Ściernej. Czy motyw przewodni obu tych konferencji: ”Narzędzia i technologie dla Przemysłu 4.0” łączy się z hasłem reklamującym Wydział Mechaniczny ?

Na Wydziale Mechanicznym, kształcącym kadry w zakresie inżynierii mechanicznej nie można pominąć tych wyzwań, które stoją przed polskim przemysłem, konkurującym na rynkach międzynarodowych w zakresie innowacyjnych metod i rozwiązań technologicznych. Aktualnie, w dobie czwartej rewolucji przemysłowej, trzeba uświadomić konieczność stosowania wysokoefektywnych metod wytwarzania, przy relatywnie niskich kosztach, produktów o wysokiej jakości, różnym asortymencie i profilu produkcyjnym. To wszystko mieści się w haśle: Przemysł 4.0. Stanowi ono synonim zbioru nowych technologii i nowych sposobów pracy oraz roli ludzi, realizowanych przez integrację świata rzeczywistego maszyn produkcyjnych ze światem wirtualnym, między innymi Internetu i technologii informacyjnej.

Organizowane konferencje nawiązują tematycznie do tych zagadnień i stanowią forum wymiany wiedzy, doświadczeń, nawiązywania współpracy w tworzeniu nowych produktów i technologii. Serdecznie zapraszam wszystkich pracowników naukowych oraz przedstawicieli przemysłu do wzięcia aktywnego udziału w tym przedsięwzięciu.

 

Panie Dziekanie, bardzo dziękuję za rozmowę.

 Rozmowę przeprowadził dr inż. Henryk Charun